Διαλέξεις 2005
10/28/2020
Skip Navigation Links : Διαλέξεις 2005 : Περίοδος Οκτωβρίου 2005 : "Το συγκρότημα του Πολυτεχνείου Κρήτης στο Ακρωτήρι" Χριστίνα Νικολαίδου

"Το συγκρότημα του Πολυτεχνείου Κρήτης στο Ακρωτήρι" Χριστίνα Νικολαίδου

Η αρχιτεκτονική δημοσίων κτηρίων[1]  αποτελεί ένα από τα πιο ενδιαφέροντα αλλά και ταυτόχρονα δύσκολα θέματα για έναν αρχιτέκτονα. Ως χώροι συλλογικής ζωής και μνήμης αποτελούν σημείο κλειδί για την κατανόηση μιας κοινωνίας ενός πολιτισμού ή μιας εποχής. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που συμμερίζονται την άποψη του Ιταλού θεωρητικού της αρχιτεκτονικής Francesco Militia (1725-98). Σε αυτούς άνηκε και ο Λύσανδρος Καυτατζόγλου(1811-85), ο οποίος την απέδωσε στα ελληνικά ως εξής: «Ο θέλων να γνωρίσει την αθλίαν έθνους τινός κατάστασιν, ας ρίψει ένα βλέμμα εις τα δημοσίας αυτού οικοδομάς» [2]Ιδιαιτέρως τα κτήρια εκπαίδευσης έχουν ένα ξεχωριστό ενδιαφέρον, αφενός γιατί η μελέτη αυτών αφορά ένα πλήθος άλλων ειδικοτήτων πέραν του μηχανικού - (τα κτήρια εκπαίδευσης έχουν αποτελέσει έναν ξεχωριστό κλάδο μελέτης για την παιδοψυχολογία για ευνόητους λόγους, αλλά και την φιλοσοφία και φυσικά πλήθος αρχιτεκτονικών –θεωρητικών σχολών). Αφετέρου τα κτήρια εκπαίδευσης, ως χώροι ανάπτυξης της παιδείας και του πνεύματος, τονίζουν επιπλέον την σημασία των προαναφερόμενων παρατηρήσεων του Λ. Καυτατζόγλου.

Ως φοιτήτρια του τμήματος Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Ε.Μ.Π. είχα την ευκαιρία να μελετήσω παραδείγματα κτηρίων εκπαίδευσης και ανάλογες μελέτες με αυτό το θέμα. Η πρώτη επαφή με το ζήτημα έγινε και με την ευκαιρία του συνθετικού θέματος του 5ου εξαμήνου, με θέμα κτήριο πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης. Η σπουδή αυτή μου κίνησε επιπλέον το ενδιαφέρον, και πλέον στο 5ο έτος σπουδών εκπονώ διπλωματική εργασία ανάλογου αντικειμένου – «κτήριο πανεπιστημιακής σχολής, στη Λιβαδειά».  Έτσι πρωταρχικός στόχος αυτής της μελέτης  ήταν η μελέτη πανεπιστημιακών σχολών στην Ελλάδα. Με τον επιβλέποντα καθηγητή, κ. Π. Τουρνικιώτη, αποφασίσαμε  να μην αναλωθώ σε μια στείρα περιγραφή διαφόρων παραδειγμάτων πανεπιστημίων, αλλά να επικεντρωθούμε σε ένα παράδειγμα που να παρουσιάζει ενδιαφέρον, και μέσα από την έρευνα να βρούμε γενικότερους προβληματισμούς που τίθενται στη  δημιουργία κτηρίων εκπαίδευσης Τελικώς επιλέχθηκε το Πολυτεχνείο Κρήτης, στα Χανιά.

Το Πολυτεχνείο Κρήτης είναι ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον παράδειγμα, για πολλούς λόγους. Το ενδιαφέρον του απαντά σε πολλούς τομείς της αρχιτεκτονικής, τόσο κτηριολογικά και συνθετικά, (αποτελείται από κτήρια με διαφορετικές αρχιτεκτονικές θεωρήσεις) όσο και πολεοδομικά και χωροταξικά. Από αυτή την άποψη η εργασία αυτή μου προσέφερε περισσότερο κέρδος, εφόσον χρειάστηκε να μελετήσω βιβλιογραφία που αφορά σε διάφορους τομείς του γνωστικού πεδίου της σχολής μας. Έτσι, μπορώ πλέον να πω ότι το ενδιαφέρον για αυτή την μελέτη αυτονομήθηκε.



[1] Με τον όρο δημόσιο κτήριο εννοώ, σαφώς, το κτήριο εκείνο το οποίο είναι σε ανοικτή θέαση ως προς το κοινό, ή το κτήριο το οποίο στεγάζει δραστηριότητες που αφορούν στο δημόσιο ή γενικά σε μεγάλο αριθμό ανθρώπων και χρηστών. Κοινώς όχι ιδιωτικό (όπως π.χ. η κατοικία).

[2] Ελένη Φέσσα – Εμμανουήλ, Κτίρια για Δημόσια Χρήση στην  Νεότερη Ελλάδα 1827-1992, εκδ. Παπασωτηρίου, Αθήνα, 1993. Δανείζομαι αυτούσιο το τμήμα από τα προλεγόμενά της. Σελ.10-11.